आजच्या डिजिटल जगामध्ये महाराष्ट्र शासनाने बहुतांश सेवा ऑनलाइन उपलब्ध करून दिल्या आहेत. त्यामध्ये उत्पन्न प्रमाणपत्र (Income Certificate) ही एक अत्यंत महत्त्वाची कागदपत्र सेवा आहे. शैक्षणिक प्रवेश, शिष्यवृत्ती, सरकारी योजना, आरक्षण लाभ, तसेच विविध आर्थिक सवलतींसाठी उत्पन्न प्रमाणपत्र हे एक अत्यंत आवश्यक कागदपत्र असते.
या लेखात आपण 2026 मध्ये महाराष्ट्रात उत्पन्न प्रमाणपत्र ऑनलाइन कसे अर्ज करायचे, त्यासाठी लागणारी कागदपत्रे, पात्रता, अर्ज प्रक्रिया, शुल्क, अर्जाची स्थिती कशी तपासायची आणि काही महत्त्वाच्या टिप्स हे सर्व काही आपण सोप्या आणि सविस्तर मराठी भाषेत जाणून घेणार आहोत.
उत्पन्न प्रमाणपत्र म्हणजे काय ?
उत्पन्न प्रमाणपत्र हे शासनाकडून दिले जाणारे अधिकृत दस्तऐवज आहे, ज्यामध्ये अर्जदाराच्या कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न नमूद केलेले असते. मित्रांनो हे प्रमाणपत्र आपल्याला साधारपणे तहसीलदार/ नायब तहसीलदार यांच्या मार्फत दिले जाते.उत्पन्न प्रमाणपत्र कशासाठी लागते ?
मित्रांनो उत्पन्न प्रमाणपत्र हे खालील कारणासाठी मोठ्या प्रमाणावर वापरले जाते.
- शिष्यवृत्ती (Scholarship) मिळवण्यासाठी
- फी सवलत व शिक्षण कर्जासाठी
- शाळा व कॉलेज प्रवेशासाठी
- आरक्षण व सामाजिक न्याय योजनांसाठी
- आर्थिक दुर्बल घटक (EWS) लाभासाठी
- सरकारी व निमसरकारी योजनांचा लाभ घेण्यासाठी
2026 मध्ये महाराष्ट्रात उत्पन्न प्रमाणपत्र ऑनलाइन कुठे अर्ज करायचा?
मित्रांनो उत्पन्न प्रमाणपत्र आपण महाराष्ट्र शासनाच्या अधिकृत पोर्टल वरुण आवेदन करू शकतो.
आपले सरकार (Aaple Sarkar Portal)
मित्रांनो या पोर्टलवरून उत्पन्न प्रमाणपत्रासह अनेक शासकीय सेवा ऑनलाइन उपलब्ध आहेत.
उत्पन्न प्रमाणपत्रासाठी पात्रता (Eligibility)
मित्रांनो उत्पन्न प्रमाणपत्र यासाठी अर्ज करण्याच्या आधी खालील अटी पूर्ण असणे आवश्यक आहे:- अर्जदार हा महाराष्ट्राचा रहिवासी असावा
- अर्जदार किंवा कुटुंबाचे उत्पन्न महाराष्ट्र राज्यात दाखवलेले असावे
- अर्जदाराकडे वैध ओळखपत्र व पत्ता पुरावा असावा
उत्पन्न प्रमाणपत्रासाठी लागणारी कागदपत्रे
- आधार कार्ड (अर्जदाराचे)
- रहिवासी प्रमाणपत्र / डोमिसाईल
- रेशन कार्ड
- उत्पन्नाचा पुरावा (पगार पावती / फॉर्म 16 / स्वयंघोषणा)
- 7/12 उतारा किंवा मालमत्ता कर पावती (लागू असल्यास)
- शिधापत्रिका नसल्यास स्वयंघोषणापत्र
- पासपोर्ट साइज फोटो
उत्पन्न प्रमाणपत्र ऑनलाइन अर्ज करण्याची स्टेप-बाय-स्टेप प्रक्रिया
Step 1: सर्वात आधी आपले सरकार (Aaple Sarkar) पोर्टलवर नोंदणी करा
- आपले सरकार पोर्टल उघडा
- “New User? Register Here” वर क्लिक करा
- आधार क्रमांक / मोबाईल नंबर टाकून नोंदणी पूर्ण करा
Step 2 : लॉगिन करा
- युजर आयडी व पासवर्ड टाकून लॉगिन करा
Step 3 : सेवा शोधा
- “Revenue Department” निवडा
- “Income Certificate” सेवा वरती क्लिक करा
Step 4 : अर्ज फॉर्म भरा
- आपली वैयक्तिक माहिती भरा
- कुटुंबातील सदस्यांची माहिती टाका
- वार्षिक उत्पन्नाची माहिती अचूक भरा
Step 5 : कागदपत्रे अपलोड करा
- आवश्यक सर्व कागदपत्रे अपलोड करा
Step 6 : फी भरा
- ऑनलाइन पद्धतीने (UPI / Debit Card / Net Banking) फी भरा
Step 7 : अर्ज सबमिट करा
- अर्ज सबमिट केल्यानंतर अर्ज क्रमांक (Application ID) मिळेल
उत्पन्न प्रमाणपत्रासाठी फी किती आहे?
साधारणपणे उत्पन्न प्रमाणपत्रासाठी नाममात्र सेवा शुल्क आकारले जाते. ही फी सेवा केंद्र व अर्ज पद्धतीनुसार थोडीफार बदलू शकते.
अर्जाची स्थिती (Status) कशी तपासायची?
- आपले सरकार पोर्टलवर लॉगिन करा
- “Track Your Application” वर क्लिक करा
- अर्ज क्रमांक टाकून स्टेटस तपासा
उत्पन्न प्रमाणपत्र किती दिवसांत मिळते?
मित्रांनो साधारणपणे अर्ज सबमिट केल्यानंतर 7 ते 15 कार्यदिवसांत उत्पन्न प्रमाणपत्र उपलब्ध होते, परंतु काही प्रकरणांत अधिक वेळ लागू शकतो.
उत्पन्न प्रमाणपत्राची वैधता (Validity)
- उत्पन्न प्रमाणपत्र सामान्यतः 1 वर्षासाठी वैध असते
- नवीन आर्थिक वर्षासाठी नवीन प्रमाणपत्र काढणे आवश्यक असते
उत्पन्न प्रमाणपत्र अर्ज करताना महत्त्वाच्या टिप्स
- माहिती भरताना कोणतीही चूक करू नका
- खोटी माहिती दिल्यास अर्ज रद्द होऊ शकतो
- सर्व कागदपत्रे अपडेटेड असावीत
- अर्ज क्रमांक सुरक्षित ठेवा
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
Q1. उत्पन्न प्रमाणपत्र ऑनलाइनच काढता येते का?
होय, आपले सरकार पोर्टलवरून पूर्ण प्रक्रिया ऑनलाइन करता येते.
Q2. विद्यार्थी स्वतः अर्ज करू शकतो का?
होय, विद्यार्थी स्वतः किंवा पालकांच्या माध्यमातून अर्ज करू शकतो.
Q3. अर्ज नाकारला गेला तर काय करावे?
कारण तपासून योग्य कागदपत्रांसह पुन्हा अर्ज करावा.
निष्कर्ष
मित्रांनो 2026 मध्ये महाराष्ट्रात उत्पन्न प्रमाणपत्र ऑनलाइन अर्ज करणे अत्यंत सोपे, जलद आणि पारदर्शक झाले आहे. योग्य माहिती आणि कागदपत्रांसह अर्ज केल्यास तुम्ही घरबसल्या उत्पन्न प्रमाणपत्र मिळवू शकता. हा लेख उपयुक्त वाटल्यास इतरांनाही नक्की शेअर करा. अशाच उच्च-गुणवत्तेच्या मराठी माहितीकरिता आमच्याशी जोडलेले रहा.
.png)

.png)
0 Comments